کسی از ماده 48 به‌خاطر پیامدهای فاسد آن دفاع نمی‌کند؛ این قوانین باید اصلاح شوند

به گزارش در آیین تحلیف بیش از 960 نفر از کارآموزان وکالت که در کسب نمره قبولی در آزمون اختبار موفق شده اند، رییس این کانون، در سخنان خود، با انتقاد از قوانینی که باعث صدمه به حقوق ملت در صیانت از حق دادرسی عادلانه و دسترسی به خدمات وکیل می زند، بیان کرد: از مسئولان قوای سه گانه انتظار داریم وقتی مدیران این نهاد، از روی دلسوزی و در راستای رسالت اجتماعی مورد مسایل اظهارنظر می کنند آن را سیاسی تلقی نکرده و بدان توجه کنند. امروز کمتر مسئولی از تبصره ذیل ماده 48 قانون آیین دادرسی کیفری که به خاطر تالی فاسدش دفاع می کند. حال آنکه وکلای دادگستری در سال 1394 نسبت به این ماده قانونی انتقاد کردند و درباره پیامدهای آن از جمله رانت هشدار دادند.

او با انتقاد از تصویب قانون تسهیل کسب و کار، ضمن بیان اینکه قبل از تصویب این قانون، هشدارهای کارشناسی لازم داده شده بود، گفت: اکنون شاهد پذیرفته شدن افرادی در آزمون کارشناسی رسمی دادگستری با نمره صفر در دروس تخصصی هستیم.

وکیل شاه محمدی از تسری احکام ماده 15 قانون جهش تولید دانش بنیان به سایر اشخاص حقیقی و شرکتهای خصوصی انتقاد کرد و گفت: در خصوص به کارگیری نمایندگان حقوقی به جای وکیل دادگستری در دعاوی مربوط به مدیران و شرکتهای خصوصی و دانش بنیان به اندازه کافی استدلال شد اما گوش شنوایی برای شنیدن صدای حق گویی و حق طلبی وکلا شروع نداشت.

رئیس کانون وکلای مرکز از مسئولان قضایی، اجرایی و نمایندگان مجلس درخواست کرد قبل از تنظیم لایحه، طرح و قانونگزاری در زمینه های حقوقی و قضایی، از جمله در حوزه وکالت، نظرات کانونهای وکلا اخذ شود. او گفت: اکنون که پیامدهای منفی تبصره ماده 48، قانون تسهیل و قوانینی که باعث به کارگیری نمایندگان حقوقی در شرکتهای خصوصی شده، به خوبی آشکار گردیده است، تقاضای تسریع در اصلاح این قوانین را داریم.

سوگند وکیل، تعهد به خدا، وجدان، موکل و جامعه است

دکتر شاه محمدی در بخش دیگری از سخنانش خطاب به کارآموزانی که به کسوت وکالت درآمدند، گفت: شما کارآموزان محترم، امروز، با ادای سوگند، به جامعه‌ای می‌پیوندید که پیشینه آن با مفاهیمی چون حق‌طلبی، پایبندی به قانون، دفاع از آزادی‌های مشروع و پاسداری از دادرسی منصفانه گره خورده است. سوگند وکالت، تشریفات اداری یا صرفاً یک آیین نمادین نیست؛ بلکه تعهدی است در برابر خداوند متعال، وجدان حرفه‌ای، موکل، دادگاه و جامعه.

وی افزود: در این سوگند، شما متعهد می‌شوید که همواره مدافع حق باشید، از حدود قانون فراتر نروید، امانت‌دار اسرار مردم باشید و شأن و شرافت حرفه وکالت را پاس دارید. این تعهد، آغاز مسئولیتی است که هر روز و در هر پرونده باید به آن وفادار بمانید.

استقلال وکلا امتیاز نیست، تضمین تحقق عدالت است

او در بخش دیگری از سخنانش ضمن یادآوری استقلال کانونهای وکلا گفت: هم‌زمانی این مراسم با ایام گرامی‌داشت استقلال کانون‌های وکلای دادگستری، یادآور این حقیقت بنیادین است که استقلال وکیل و کانون وکلا، امتیازی صنفی نیست؛ بلکه تضمینی برای تحقق عدالت و یک امر ملّی است. وکیلِ مستقل، با اطمینانِ خاطر از موکل دفاع می‌کند و بی‌هراس از فشارها، در چارچوب قانون سخن می‌گوید.

رئیس کانون وکلای دادگستری مرکز بیان داشت: اگر وکیل در بیان دفاع خود بیم داشته باشد، اگر در انجام وظیفه حرفه‌ای احساس ناامنی کند، عدالت نیز آسیب خواهد دید. استقلال وکیل، در نهایت، به نفع مردم و به سود نظام قضایی است؛ زیرا عدالت، در فضای اعتماد و آزادی مسئولانه شکوفا می‌شود. قاضی اگر در امور کیفری و مدنی تشخیص دهنده و تطبیق کننده است، وکیل سازنده و پدید آورنده و نشان دهنده است.

دکتر شاه محمدی در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به اینکه وکیل ناگزیر است در پرونده های مختلف و متنوعی که به وی ارجاع می شود، ساعت ها و روزها وقت خود را به بررسی و مراجعه به قوانین و رویه ها صرف کند، گفت: وکیل اگر قانع نشد به مشاوره و تعاطی افکار بپردازد و پس از رعایت تمام جهات و جوانب امر دعوایی اقامه کند یا دفاعی انجام دهد.

وکالت کاسبی نیست

رئیس کانون وکلای دادگستری همچنین از همکاران خود خواست شان این حرفه را رعایت کنند. وی گفت: بدترین خطری که می تواند حرفه شریف وکالت را تهدید کند "تجارتی تلقی کردن" آن است که جایگاه و شان وکیل را به ناحق تا حد "کاسب" تنزل می دهد و خدمت و وظیفه ای را که در برابر مردم دارد از یاد می برد.

او وکیل شایسته را اینچنین توصیف کرد: وکیل باید دارای فرهنگ عمیق و شناخت دقیق و همه جانبه باشد. اطلاعات و معلوماتش دقیق، گسترده و به روز باشد. کامیابی و موفقیت در این حرفه، نیازمند دانش، مهارت، پشتکار و علاقمندی است. شجاعت وکیل، در فریاد زدن نیست؛ در محکم ایستادن بر مدار قانون است. اقتدار وکیل، در تقابل نیست؛ در استدلال است، و شرافت وکیل، در وفاداریِ به حق است حتی زمانی که این وفاداری هزینه دارد. شرافت وکالت در آن است که مدافع قانون باقی بمانید؛ نه اسیر هیجان، نه تابع فشار، و نه دور از انصاف.

دکتر شاه محمدی در پایان سخنانش گفت: در شرایطی که جامعه با مسائل پیچیده حقوقی و اجتماعی مواجه است، در بحران‌های اجتماعی و بزنگاه‌های تاریخی، نقش وکیلِ آگاه، متخصص و اخلاق‌مدار بیش از پیش اهمیت می‌یابد. از شما انتظار می‌رود که دانشِ خود را به ‌روز نگه دارید، به آموزش مستمر پایبند باشید و در کنار مهارت حرفه‌ای، فضیلت‌های اخلاقی را چراغ راه خویش قرار دهید.