به بهانه تولد فصل سوم؛ یادداشتی فراتر از تبریک
امیریوسف وحدانی*
امروز، پنجشنبه هفتم اسفندماه ۱۴۰۴، همزمان با سال روز استقلال کانون وکلا، برگ دیگری در دفتر نهاد وکالت ورق خورد: پایگاه خبری «فصل سوم» به صاحب امتیازی اتحادیه سراسری کانونهای وکلای دادگستری ایران (اسکودا) و با سرپرستی یکی از مردانی که نامش با شرافت وکالت گره خورده است، آغاز به کار کرد.
اما نام این رسانه، یادآور فصلی از قانون اساسی است که به حقوق ملت اختصاص دارد؛ فصلی که باید سنگبنای کرامت و آزادیهای مشروع شهروندان باشد. «فصل سوم» با چنین نامی، نمیتواند و نباید به رسانهای صوری و تشریفاتی و خبررسان صرف صنفی بدل شود. رسالت آن باید فراتر از بازتاب رسانه ای اخبار روزمرگی مدیران این نهاد، دعوت از وکیلان اهلِ خرد و خامه، انتشار تحلیلهای ژرف از رخدادهای قانونی و اجتماعی، و تبدیل شدن به تریبونی برای تعمیق فرهنگ قانونمداری، بالابردن آگاهی عمومی و پاسداشت کرامت انسانی باشد.
این فصل از قانون اساسی، با تمام مترقی بودنش، در طول دههها بارها شاهد تضییع حقوق مردم بوده است. اصولی که باید پناهگاه کرامت شهروندان میشد، گاه به بوته فراموشی سپرده شده و گاه به سود قدرت تفسیر و به زیان مردم معنا شدهاند. این واقع تلخ، رسالت رسانهای که خود را به این فصل منتسب میکند، دو چندان میسازد.
در چنین بستری، زایش رسانهای حقوق محور که با اتکا به دانش و تجربه وکلا و حقوقدانان، مسائل راهبردی کشور را واکاوی کند، نه یک انتخاب، که ضرورتی انکارناپذیر است. «فصل سوم» افزون بر رسالت نهادی، باید به رسالتی بزرگ تن دهد؛ دعوت از حقوقدانان و وکلای اندیشمند، انتشار تحلیلهای ژرف از رخ دادهای قانونی و اجتماعی، و تبدیل شدن به تریبونی اثرگذار برای تعمیق فرهنگ قانون مداری، بالابردن آگاهی عمومی، تقویت گفتمان حقوقی و پاسداشت کرامت انسانی. چشمانداز آن، فراهم آوردن فضایی بالنده برای تحلیلهای موشکافانه، نقدهای مسئولانه و منصفانه، و گسترش گفتوگویی پویا میان جامعه حقوقی و افکار عمومی است.
«فصل سوم» میتواند پلی باشد از جنس واژه؛ پلی میان زبان فنی حقوقی و لهجه ساده ی مردم. میتواند زبان فنی را از برج عاج بیرون بیاورد و در کوچه و بازار بچرخاند. اما فراتر از این، انتظار جامعه حقوقی آن است که این رسانه، به جای رویکردی صوری و تشریفاتی و انتشار اخبار کانونها و دید و بازدیدهای مدیران و یادداشتهای آنان، با گزارشهای تحقیقی، میزگردهای تخصصی، و پیگیری مستمر وعدههای حقوقی به شکلی ماهوی و مطالبهگرانه تاریکخانه های تضییع حقوق مردم را روشن کند و صدای بیصدایانی باشد که فصل سوم قانون اساسی برای آنان تنها متنی آرمانی بر کاغذ است. اگر این رسانه بتواند استقلال حرفهای، دقت علمی و مسئولیت اجتماعی را با بهکارگیری نویسندگان صاحب قلم و اندیشمند حفظ کند، بیتردید به مرجعی معتبر در سپهر رسانه ی اجتماعی و حقوقی کشور بدل خواهد شد.
آغاز فعالیت «فصل سوم» را به جامعه وکالت کشور تبریک میگویم و این رسانه تنها زمانی ماندگار خواهد شد که با پایبندی به اصول بیطرفی و مسئولیت اجتماعی، نقشی اثرگذار در اعتلای فرهنگ حقوقی و تحقق حقوق مردم ایفا کند.
*وکیل پایه یک دادگستری
