مشاور حقوقی وزارت خارجه آمریکا: جنگ علیه ایران به دلیل «تهاجم» چند دههای تهران، مشروع است
در حالی که بیش از 100 حقوقدان بینالمللی، حمله آمریکا و اسرائیل علیه ایران را نقص آشکار منشور حقوق بینالملل میدانند، رید روبینستاین، ارشدترین حقوقدان وزارت خارجه آمریکا معتقد است که حمله به ایران را به لحاظ حقوقی موجه دانست. ولی این نظر حقوقی همچنان در اقلیت است و اکثریت معتقدند جنگ علیه ایران مشروع نیست.
به گزارش فصل سوم، رویترز در یادداشتی تلاش کرده است تا نظرات روبینستاین را در کنار نظرات حقوقدانان بینالمللی بررسی کند.
رویترز درباره این بیانیه نوشته است: ارشدترین حقوقدان وزارت خارجه آمریکا استدلال کرده است که جنگ دونالد ترامپ با ایران در چارچوب دفاع از خود و برای حمایت از متحد آمریکا، اسرائیل، آغاز شده و کمپین بمباران، شروع یک جنگ جدید نبوده بلکه ادامه یک درگیری جاری بوده است.
رید روبینستاین، مشاور حقوقی وزارت خارجه ایالات متحده، این استدلالها را در بیانیهای مطرح کرد که چند روز پیش از مهلت اول مه منتشر شد؛ مهلتی که بر اساس قانون اختیارات جنگی ۱۹۷۳، دولت ترامپ باید تا آن زمان مجوز کنگره را برای ادامه جنگ بگیرد یا به آن پایان دهد.
ایالات متحده و اسرائیل از ۲۸ فوریه حملات هوایی به ایران را آغاز کردند که در حملات اولیه منجر به کشته شدن (شهادت:مترجم) رهبر جمهوری اسلامی، آیتالله علی خامنهای، و بخش زیادی از رهبران کشور شد. ترامپ در آن زمان گفت این حملات، که تنها چند روز پس از مذاکرات بینتیجه میان مذاکرهکنندگان آمریکایی و ایرانی انجام شد، با هدف نابودی موشکهای ایران، از بین بردن نیروی دریایی آن و جلوگیری از دستیابی تهران به سلاح هستهای بوده است. او همچنین از ایرانیان خواست دولت خود را سرنگون کنند.
بسیاری از کارشناسان حقوقی میگویند این حملات بر اساس منشور سازمان ملل توجیهپذیر نیست، چرا که این منشور تصریح میکند کشورهای عضو باید از بهکارگیری یا تهدید به استفاده از زور علیه دیگر کشورها خودداری کنند، مگر در مواردی که استفاده از زور توسط شورای امنیت مجاز شده باشد یا در چارچوب دفاع از خود باشد.
روبینستاین گفت ایالات متحده «به درخواست و در چارچوب دفاع جمعی از متحد خود اسرائیل، و همچنین در چارچوب حق ذاتی خود برای دفاع از خود» در این درگیری وارد شده است. او به آنچه «تهاجم مخرب ایران طی چند دهه» از زمان انقلاب ۱۹۷۹ خواند اشاره کرد، از جمله حملات نیروهای نیابتی ایران به نیروهای آمریکایی و اسرائیل، حملات موشکی ایران به اسرائیل در سال ۲۰۲۴ (مترجم: عملیات وعده صادق1) و تلاش تهران برای دستیابی به سلاح هستهای.
او افزود: «در واقع، ایالات متحده کاملاً در چارچوبهای شناختهشده حقوق بینالملل درباره استفاده از زور و دفاع از خود عمل میکند.»
ایران مدتهاست اتهامات کشورهای غربی مبنی بر تلاش برای ساخت سلاح هستهای را رد کرده است.
چرا بیانیه درز داده نشد؟
این بیانیه با عنوان «عملیات خشم حماسی و حقوق بینالملل» روز سهشنبه در وبسایت وزارت خارجه منتشر شد، اما برخلاف اغلب بیانیههای این وزارتخانه، برای رسانهها ارسال نشد و در شبکههای اجتماعی رسمی نیز منتشر نگردید.
ایران در پاسخ به حملات آمریکا و اسرائیل، با شلیک موشک و پهپاد به اهداف آمریکا، همسایگانش در خاورمیانه و مسیرهای کشتیرانی واکنش نشان داد و تنگه حیاتی هرمز را دچار اختلال کرد. این جنگ که باعث شوک در بازار انرژی و نگرانی درباره پیامدهای گسترده اقتصادی شده، از زمان آتشبس ۸ آوریل متوقف شده است.
نظرسنجیها نشان میدهد این جنگ در میان آمریکاییها محبوب نیست؛ مردمی که طی هشت هفته گذشته شاهد افزایش قیمت سوخت، غذا و سایر کالاها بودهاند. نتایج نظرسنجی رویترز/ایپسوس که روز جمعه منتشر شد نشان داد اکثریت قابل توجهی از آمریکاییها ترامپ را مسئول افزایش قیمت بنزین میدانند؛ موضوعی که پیش از انتخابات میاندورهای نوامبر به ضرر حزب جمهوریخواه او تمام میشود.
نگرانیهای حقوقی
بیش از ۱۰۰ کارشناس حقوق بینالملل در نامهای که این ماه منتشر کردند، آغاز این درگیری را «نقض آشکار» منشور سازمان ملل دانستند. آنها نوشتند: «با وجود ادعاهای متنوع و گاه متناقض دولت ترامپ، هیچ مدرکی وجود ندارد که نشان دهد ایران تهدیدی قریبالوقوع بوده که بتواند مبنای ادعای دفاع از خود باشد.» آنها به اقداماتی مانند بمباران یک مدرسه دخترانه (مترجم: مدرسه شجره طیبه میناب) که به گفته بازرسان احتمالاً توسط آمریکا انجام شده، کشتار رهبران سیاسی غیرمرتبط با ارتش و تهدید زیرساختهای غیرنظامی ایران اشاره کردند.
روبینستاین در پایان گفت کمپینی که از اواخر فوریه آغاز شد «بخشی از یک درگیری مسلحانه با ایران است که سالهاست ادامه دارد» و افزود بررسی اینکه آیا حملهای از سوی ایران علیه آمریکا یا متحدانش قریبالوقوع بوده یا نه، ضرورتی نداشته است.
او گفت: «ایالات متحده از زمان آغاز عملیات در اواخر فوریه، در استفاده از زور کاملاً در چارچوب تعهدات حقوق بینالملل خود عمل کرده است.»
برایان فینوکن، وکیل سابق وزارت خارجه که اکنون در گروه بینالمللی بحران فعالیت میکند، در تحلیلی که در وبسایت جاست سکیوریتی منتشر شد، گفت بیانیه روبینستاین «از نظر حقوقی قانعکننده نیست و از نظر تحلیلی دچار آشفتگی است» و افزود «این توجیه معیوب و بیش از حد سهلگیرانه میتواند محدودیتهای حقوقی در استفاده از زور را بیش از پیش تضعیف کند.»
گرگوری میکس، نماینده نیویورک و ارشدترین دموکرات کمیته روابط خارجی مجلس نمایندگان، این استدلال را «توجیه حقوقی دیرهنگام و ضعیف» خواند و گفت: «رئیسجمهور باید به قوانین داخلی و بینالمللی پایبند باشد و به جنگ انتخابی خود پایان دهد.»
دستیاران کنگره گفتند بیانیه روبینستاین احتمالاً برای پیشدستی نسبت به مهلت اول مه منتشر شده تا دولت ترامپ از کنگره مجوز ادامه جنگ را بگیرد. طبق قانون اختیارات جنگی، رئیسجمهور آمریکا باید هر درگیری جاری را پس از ۶۰ روز متوقف کند مگر اینکه مجوز ادامه آن را دریافت کند. رئیسجمهور میتواند با ارائه گواهی کتبی به کنگره، در صورت ضرورت ادامه استفاده از نیروی نظامی، یک مهلت ۳۰ روزه دیگر نیز بگیرد.
دموکراتها که در هر دو مجلس کنگره در اقلیت هستند، از زمان آغاز جنگ بارها تلاش کردهاند قطعنامههایی برای پایان دادن به درگیری تا زمان اخذ مجوز از کنگره تصویب کنند، اما تقریباً همه جمهوریخواهان به این طرحها رأی منفی دادهاند.
