سناریوهای سیاه برای اقتصاد جهان
پیامدهای منفی جنگ خاورمیانه بر اقتصاد جهان به تدریج در حال افزایش است. بانک جهانی در گزارش چشمانداز بازارهای کامودیتی که به تازگی منتشر شده، روزهای تاریکی را برای اقتصاد جهان به تصویر کشیده است.
به گزارش فصل سوم، بانک جهانی اعلام کرد: در صورتی که شدیدترین اختلال ناشی از جنگ خاورمیانه در ماه می پایان یابد، قیمت انرژی در سال ۲۰۲۶ تا سطح ۲۴ درصد افزایش خواهد یافت و به بالاترین رقم از زمان حمله همهجانبه روسیه به اوکراین در ۴ سال قبل خواهد رسید. اما در صورت تشدید درگیریها و تداوم روند اختلال در عرضه، قیمت کامودیتیها بیش از این افزایش خواهد یافت.
بانک جهانی افزود: سناریوی پایه این است که حجم نقل و انتقال از طریق آبراه حیاتی تنگه هرمز تا ماه اکتبر به تدریج به سطح پیش از جنگ بازمیگردد. با این حال به گفته بانک جهانی، ریسکهای موجود به طور چشمگیری به قیمتهای بالاتر تمایل دارند. در این سناریو، با توجه به رشد قیمت انرژی و کود و ثبت رکوردهای جدید در بازار فلزات، میانگین افزایش قیمت کلی کامودیتیها در سال ۲۰۲۶ معادل ۱۶ درصد برآورد شده است.
با توجه به مسدود ماندن تنگه هرمز و توقف مذاکرات بین ایران و آمریکا که به کاهش عرضه انرژی، کود و دیگر کالاهای مورد نیاز بازارهای جهانی منجر شده، قیمت نفت خام در معاملات امروز چهارشنبه ۲۹ آوریل (۹ اردیبهشت) به روند صعودی خود ادامه داد. امروز هر بشکه نفت خام برنت به مرز ۱۱۵ دلار رسید و نفت سبک آمریکا نیز از مرز ۱۰۳ دلار عبور کرد.
بانک جهانی پیشبینی میکند که در سال ۲۰۲۶ به دلیل رشد ۶۰ درصدی قیمت اوره، قیمت کود نیز تا ۳۱ درصد افزایش پیدا کند. این اتفاق ضمن کاهش تولید محصول و افت درآمد کشاورزان، فشار شدیدی بر عرضه جهانی مواد غذایی وارد خواهد کرد. برنامه جهانی غذا برآورد میکند، در صورت ادامه جنگ خاورمیانه، در سال جاری ۴۵ میلیون نفر به آمار افراد در معرض ناامنی شدید غذایی افزوده خواهد شد.
بانک جهانی همچنین میانگین نرخ تورم اقتصادهای توسعهیافته در سال ۲۰۲۶ را ۵.۱ درصد اعلام کرد که یک درصد بیشتر از برآورد قبل از جنگ است. با این حال این نهاد هشدار داد، در صورت ادامه جنگ خاورمیانه رقم نرخ تورم این اقتصادها تا ۵.۸ درصد افزایش خواهد یافت.