ظرفیتهای نظام مالیاتی در صیانت از کسبوکارها در جنگ
نظام مالیاتی کشور استفاده از ظرفیت های قانونی موجود برای حمایت از کسب و کارها در شرایط ناشی از جنگ تحمیلی را در دستور کار خود قرار داده است.
به گزارش فصل سوم به نقل از سازمان امور مالیاتی کشور، براساس ماده 82 قانون مالیات های مستقیم، درآمدی که شخص حقیقی در خدمت شخص دیگر در قبال تسلیم نیروی کار خود بابت اشتغال در ایران تحصیل می کند، مشمول مالیات بر درآمد حقوق است. لیکن، قانونگذار، برخی از درآمدهای حقوق را از شمول این قاعده مستثنی کرده است. از جمله، بر اساس بند ۹ ماده (۹۱) قانون مزبور، وجوه پرداختی از سوی بیمه بابت جبران خسارت بدنی و معالجه و امثال آن از پرداخت مالیات معاف است. به موجب این بند، اینگونه پرداختها مشمول مالیات نبوده و در زمره حمایتهای قانونی از آسیبدیدگان قرار میگیرد.
- ماده (۲۵) قانون مالیاتهای مستقیم که به موضوع معافیت مالیات بر ارث اختصاص دارد، از جمله دیگر این موارد است. بر اساس این ماده قانونی، وراث طبقات اول و دوم نسبت به اموال شهدای انقلاب اسلامی از پرداخت مالیات بر ارث معاف هستند. بر اساس حکم قانونگذار، گرچه اموال و دارایی هایی که در نتیجه فوت شخص انتقال می یابد، مشمول مالیات با نرخ های مندرج در متن این قانون است، اما وراث خانواده های معزز شهدای انقلاب اسلامی از شمول این حکم مستثنی شده اند.
- فهرست این تمهیدات و اقدامات حمایتی به قانون مالیات های مستقیم محدود نیست. در قانون مالیات بر ارزش افزوده نیز اقدامات حمایتی مشابهی اندیشیده شده است. بر اساس تبصره ذیل بند ب ماده 9 این قانون که برخی کالاها و خدمات را از شمول پرداخت مالیات بر ارزش افزوده خارج کرده، به صراحت تصریح شده است که در مواردی که دریافت وجه توسط یک مودی مستند به فروش کالا یا ارائه خدمت نباشد، مانند دریافت هرگونه خسارت، انواع کمکهای حمایتی و بلاعوض دولت و نهادها و موارد مشابهی از این دست از شمول پرداخت مالیات بر ارزش افزوده خارج است.
مروری بر تمهیدات مذکور نشان میدهد قوانین مالیاتی ایران واجد ظرفیتهای مناسبی برای تسهیل فضای کسب و کار و جبران خسارتها در شرایط بحرانی است. سازمان امور مالیاتی کشور نیز علاوه بر بهرهگیری از ظرفیتهای پیشبینیشده در قوانین مالیاتی کوشیده است با ارائه بستهها و راهکارهای حمایتی همچون تمدید مواعد مالیاتی و تداوم ارائه خدمات، در راستای صیانت از فضای کسب و کار کشور اهتمام ورزد. به عنوان نمونه، مرکز ارتباط مردمی سازمان با پاسخگویی به بیش از 140 هزار تماس تلفنی شهروندان از ابتدای جنگ تا کنون، سطح جدیدی از تابآوری سازمانی در روزهای بحران را تجربه کرد.
مجموعه این اقدامات نشان میدهد صیانت از سرمایه اجتماعی کشور و ایجاد امید و اطمینان در فضای کسب و کار به یکی از مهمترین اولویتهای نظام مالیاتی تبدیل شده است.