نشست قضایی| شرط پرداخت ثمن به نرخ روز در صورت تأخیر خریدار
درج شرط پرداخت قیمت مبیع به نرخ روز در صورت عدم پرداخت ثمن در مهلت مقرر، چه اثری بر صحت عقد بیع دارد. هیئت عالی با تأیید نظر اکثریت، چنین شرطی را موجب مجهول شدن ثمن و در نتیجه بطلان بیع دانست.
به گزارش پایگاه خبری فصل سوم، در نشست قضایی در نشست قضایی شهر اشکذر استان یزد، این پرسش مطرح شد که چنانچه در بیعنامهای مقرر شود خریدار مکلف است ثمن معامله را تا تاریخ معینی پرداخت کند و در صورت عدم پرداخت در موعد مقرر، قیمت مبیع را به نرخ روز بپردازد، وضعیت صحت بیع چگونه خواهد بود؟
نظر هیئت عالی
هیئت عالی در این نشست اعلام کرد: شرط تعیین قیمت پس از گذشت زمان معین، موجب مجهول بودن ثمن معامله میشود و در نتیجه چنین وضعیتی موجب بطلان بیع است. بر این اساس، نظریه اکثریت مورد تأیید قرار گرفت.
نظر اکثریت
بر اساس نظر اکثریت، یکی از شرایط صحت بیع به موجب ماده ۳۳۸ قانون مدنی، معین بودن مبیع است و شرط مورد بحث موجب جهل نسبت به ثمن و در نتیجه بطلان قرارداد خواهد شد.
نظر ابرازی
در نظر ابرازی، در بررسی وضعیت شروط باید میان اراده طرفین در عقد و شرط تفکیک قائل شد؛ به این معنا که دو اراده انشایی، یکی برای عقد و دیگری برای شرط، وجود دارد و بطلان شرط همواره موجب بطلان عقد نمیشود.
بر این اساس و با توجه به اصل صحت قراردادها و لزوم تفسیر اراده طرفین به نحوی که به بطلان قرارداد منجر نشود، در نظر ابرازی آمده است که اراده دوم طرفین مبنی بر پرداخت ثمن به نرخ روز، در واقع ماهیت عقد صلح را دارد؛ هرچند پذیرش این دیدگاه منوط به آن است که طرفین ضابطهای برای تعیین نرخ روز ثمن مشخص کرده باشند.
بر همین اساس، چنانچه ثمن در مهلت مقرر پرداخت نشود، فروشنده با استناد به اختیار موضوع ماده ۳۹۵ قانون مدنی میتواند ثمن قراردادی و همچنین مابهالتفاوت آن تا نرخ روز را بر اساس اراده ثانویه طرفین مطالبه کند.
انتهای پیام/