فاز جدید جنگ میان ایران و آمریکا؛ بحرین و کویت هدف قرار گرفتند
آغاز فاز سوم جنگ، درگیری ها در جنوب کشور با حملات سپاه و ارتش به بحرین و کویت جدی شد.
به گزارش فصل سوم؛ شدید تحرکات نظامی در جنوب ایران و منطقه خلیج فارس، ابعاد تازهای به تقابل نظامی ایران و آمریکا داده است. حمله آمریکا به جزیره قشم، عملیات پهپادی ایران علیه مواضع نظامی آمریکا در بحرین و کویت و افزایش تنشها در آبراه راهبردی تنگه هرمز، نشان میدهد دامنه درگیریها وارد مرحله تازهای شده است؛ مرحلهای که در آن، پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه و زیرساختهای مرتبط با حضور نظامی این کشور بیش از گذشته در کانون تحولات قرار گرفتهاند.
همزمان با افزایش تحرکات نظامی، مقامهای ایرانی تأکید کردهاند که استفاده از خاک و تأسیسات کشورهای منطقه برای اقدامات نظامی علیه ایران، با پاسخ نیروهای مسلح جمهوری اسلامی مواجه خواهد شد.
قشم؛ حمله آمریکا به جنوب ایران
یکی از مهمترین تحولات اخیر، حمله هوایی آمریکا به جزیره قشم در استان هرمزگان است. در پی این حمله، صدای چند انفجار در بخشهایی از جزیره شنیده شد و گزارشهایی درباره وقوع حملات در محدوده جنوبی کشور منتشر شد.
به گزارش ایرنا، احمد نفیسی، معاون استاندار هرمزگان، اعلام کرد حمله صورتگرفته به قشم خسارتی به مناطق مسکونی، تجاری و زیرساختهای عمومی وارد نکرده است. در روایت منتشرشده از سوی منابع آمریکایی، هدف حمله یک موضع مرتبط با پرتاب موشک عنوان شده؛ ادعایی که از سوی مقامهای ایرانی باید در کنار اطلاعات رسمی مربوط به محل و میزان خسارت بررسی شود.
قشم به دلیل موقعیت جغرافیایی خود در نزدیکی تنگه هرمز، اهمیت ویژهای در معادلات امنیتی جنوب ایران دارد. از همین رو، حمله به این جزیره را نمیتوان صرفاً یک رویداد نظامی محدود دانست؛ بلکه این اتفاق بار دیگر اهمیت جغرافیای جنوبی ایران در تحولات خلیج فارس را برجسته کرده است.
پاسخ پهپادی ایران در بحرین؛ پایگاه شیخ عیسی هدف قرار گرفت.
در ادامه تحولات، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از اجرای عملیات پهپادی علیه یک سامانه راداری متعلق به نیروهای آمریکایی در پایگاه هوایی شیخ عیسی بحرین خبر داد.
بر اساس اطلاعیه سپاه، این عملیات در پاسخ به تداوم نقض حریم هوایی ایران توسط پهپادهای نظامی آمریکا و استفاده از تأسیسات نظامی منطقه برای اقدامات خصمانه علیه جمهوری اسلامی انجام شده است.
پایگاه شیخ عیسی از مراکز مهم نظامی در بحرین به شمار میرود و حضور تجهیزات و نیروهای آمریکایی در این کشور، آن را به یکی از نقاط مهم معادلات نظامی خلیج فارس تبدیل کرده است.
در همین حال، رسانههای داخلی از وقوع انفجار و به صدا درآمدن هشدارهای امنیتی در بحرین خبر دادهاند. مقامهای بحرینی نیز اعلام کردهاند سامانههای پدافندی این کشور با تهدیدهای هوایی مقابله کردهاند. جزئیات میزان خسارت وارده به تجهیزات نظامی آمریکا در این پایگاه، بهطور مستقل تأیید نشده است.
کویت؛ پایگاه علیالسالم در کانون عملیات پهپادی
کویت نیز در تازهترین تحولات منطقهای در کانون توجه قرار گرفته است. ارتش جمهوری اسلامی ایران در اطلاعیهای اعلام کرد پهپادهای رزمی و انهدامی این کشور، پایگاه علیالسالم کویت را هدف قرار دادهاند.
بر اساس اطلاعیه روابط عمومی ارتش، سامانههای پدافندی پاتریوت و سکوهای پرتاب پهپاد و موشک ارتش آمریکا در این پایگاه از اهداف عملیات بودهاند.
پایگاه علیالسالم یکی از مراکز مهم لجستیکی و نظامی آمریکا در منطقه محسوب میشود و در انتقال نیروها و تجهیزات نظامی نقش دارد. هدف قرار گرفتن این پایگاه، در صورت تأیید جزئیات اعلامشده، از گسترش دامنه عملیات علیه زیرساختهای نظامی آمریکا در منطقه حکایت دارد.
از سوی دیگر، ستاد کل ارتش کویت نیز از فعال شدن سامانههای پدافند هوایی برای مقابله با حملات پهپادی خبر داده است. در اطلاعیه این نهاد، مبدأ پهپادها بهصراحت مشخص نشده است؛ بنابراین باید میان اعلام رسمی ارتش ایران درباره عملیات علیه پایگاه علیالسالم و گزارش ارتش کویت درباره رهگیری پهپادها تفکیک قائل شد.
تنگه هرمز؛ اهمیت راهبردی جبهه جنوبی
در کنار تحولات نظامی در قشم، بحرین و کویت، تنگه هرمز همچنان یکی از مهمترین نقاط حساس درگیریهاست. این آبراه که بخش قابلتوجهی از تجارت جهانی نفت از آن عبور میکند، به دلیل موقعیت جغرافیایی و نقش راهبردی خود، همواره یکی از مؤلفههای اصلی امنیت منطقه بوده است. افزایش تنشهای نظامی و گزارشهای مربوط به حوادث دریایی در محدوده خلیج فارس، نگرانیها درباره امنیت کشتیرانی و انتقال انرژی را افزایش داده است. در چنین شرایطی، هرگونه تغییر در و ضعیت تردد کشتیها در تنگه هرمز میتواند بر بازار جهانی انرژی و معادلات اقتصادی کشورهای منطقه تأثیر بگذارد.
گسترش درگیریها و پیامدهای منطقهای
مجموعه تحولات اخیر نشان میدهد دامنه تقابل نظامی از محدوده جغرافیایی ایران فراتر رفته و پایگاههای نظامی آمریکا در کشورهای حاشیه خلیج فارس نیز در معرض تهدید قرار گرفتهاند. از نگاه تهران، حضور نظامی آمریکا در کشورهای منطقه و استفاده از این پایگاهها برای عملیات علیه ایران، یکی از عوامل اصلی گسترش درگیریهاست. جمهوری اسلامی بارها تأکید کرده است که در برابر اقدامات نظامی علیه خاک خود و استفاده از امکانات منطقهای برای چنین حملاتی سکوت نخواهد کرد.
در مقابل، کشورهای میزبان پایگاههای آمریکایی نیز با افزایش سطح آمادهباش و فعالسازی سامانههای پدافندی، در تلاش برای مدیریت پیامدهای امنیتی این وضعیت هستند. این شرایط میتواند کشورهای منطقه را با پرسش مهمی مواجه کند: حضور نظامی قدرتهای فرامنطقهای تا چه اندازه به امنیت منطقه کمک کرده و تا چه اندازه میتواند آنها را در معرض پیامدهای یک تقابل نظامی قرار دهد؟
آیا جنگ وارد مرحله تازهای شده است؟
حمله به قشم، عملیات پهپادی علیه پایگاه شیخ عیسی در بحرین و اعلام ارتش ایران درباره هدف قرار دادن پایگاه علیالسالم کویت، در کنار افزایش تنشها در تنگه هرمز، مجموعهای از تحولات بههمپیوسته را شکل دادهاند و میتوانند درگیریها را وارد فاز جدیدی کنند.
آنچه این مرحله را از دورههای پیشین متمایز میکند، تمرکز بیشتر بر زیرساختهای نظامی آمریکا در منطقه و گسترش جغرافیای درگیریها در جنوب است. اگرچه هنوز برای نامگذاری رسمی این تحولات بهعنوان یک مرحله مستقل از جنگ زود است، اما شواهد موجود از تغییر در الگوی تقابل نظامی و افزایش اهمیت جبهه جنوبی حکایت دارد؛ جبههای که تحولات آن نهتنها امنیت ایران و کشورهای همسایه، بلکه معادلات انرژی و امنیت اقتصادی جهان را نیز تحت تأثیر قرار میدهد.