یک کارشناس آموزش در گفتگو با فصل سوم مطرح کرد:
افزایش شهریه مدارس غیردولتی؛ کاهش سهم طبقه متوسط از رفتن به دانشگاه
در وضعیتی که نرخ افسارگسیخته تورم عامل واماندگی در میان شهروندان برای تامین ابتداییترین نیازهای معیشتی مانند خوراک، پوشاک و مسکن شده است، حالا معضل جدیدی با عنوان تحصیل فرزندان هم به فهرست مصائب خانوادهها اضافه شده است.
فصل سوم، شادی مکی؛ تحصیل فرزندان حالا دیگر یک ثبتنام ساده در نزدیکترین مدرسه نزدیک به محل سکونت نیست. سالها است که اقشار مختلف درآمدی به دلایل مختلف به سمت مدارس پولی سوق داده شدهاند به نحوی که ثبتنام در مدارس غیردولتی تبدیل به عادیترین بخش از سبد هزینهکرد خانواده شده است. شهریههایی که تا همین سال گذشته هم، گرانی و سنگینیشان انتقادات شهروندان را به دنبال داشت حالا به شکلی هولناکتر رخ نمایاندهاند.
احمد محمودزاده رئیس سازمان مدارس و مراکز غیردولتی آموزش و پرورش از شهریههای 172 میلیون تومانی مدارس ابتدایی در تهران خبر داده:« شهریه مدارس غیردولتی در مقطع متوسطه اول ۲۰۰ میلیون تومان و در مقطع متوسطه دوم تا ۲۲۰ میلیون تومان است که مدارس خاص هم مشمول این رقم شهریه میشوند.» در سایر شهرها هم شرایط چندان بهتر نیست و درآمد خانواده با اعداد شهریه مدارس همخوانی ندارد.
وضعیت ناگوار درآمد و معیشتی ایرانیان در کنار این اعداد و ارقام شگفتانگیز در حوزه تحصیل فرزندان این سوال را ایجاد میکنند که آینده تحصیلی دانشآموزان چه خواهد شد؟
انصراف از ثبتنام
«محمدرضا نیکنژاد» در گفتگو با «فصل سوم» به تضعیف شدید توان اقتصادی -معیشتی مردم اشاره میکند: در چنین شرایطی طبیعتا انسان نسبت به بقای خودش دچار نگرانی میشود، به دنبال این احساس و با توجه به تغییر اولویتها در این وضعیت، طبیعتا برخی مسائل فرهنگی دچار آسیب خواهند شد. مثلاً اگر خانوادهای تا دو یا سه سال پیش فرزندش را به کلاس زبان یا موسیقی میفرستاده یا در مدارس غیردولتی ثبتنام میکرده به تدریج از یکی یکی این موارد صرفنظر میکند. مثلاً ابتدا کلاس موسیقی، را حذف میکند،. در مرحله بعد سعی میکند کلاس زبان ارزانتر پیدا کند و در نهایت این کلاس را هم حذف میکند. انصراف از مدرسه غیردولتی هم میشود آخرین مرحله.
او ادامه میدهد: ما بسیار شنیدهایم که خانواده سوال میکند وقتی عموما کلاسهای درس به صورت مجازی برگزار میشود چرا فرزندم را در مدرسه غیردولتی ثبتنام کنم و پول بدهم؟ و در نهایت از ثبتنام در این مدارس صرفنظر کرده است.
برخی گزارشهای منتشر شده نشان میدهد که درحال حاضر سطح ثبتنام در این مدارس کاهش یافته است. از طرف دیگر مدرسه هم چارهای ندارد، هزینههایش افزایش یافته و برای دوام آوردن نیاز به دریافت هزینه بیشتر دارد.
به گفته این کارشناس آموزش به دنبال افزایش شهریهها و صرفنظر کردن خانوادهها از ثبتنام فرزندشان در این مدارس تنها آموزش این دانشآموزان دچار چالش نمیشود بلکه گاهی بچه از نظر روحی هم دچار بهمریختگی میشود: برخی از دانشآموزان سالها به درس خواندن در محیطی خلوتتر، و سهلگیرتر عادت کردهاند، توجه کنیم که در مدارس دولتی سختگیریها بیشتر بوده و بچهها تحت نظارتهای بیشتری هستند در حالیکه در مدارس دولتی غیر دولتی عموماً این نگاه وجود ندارد و هر کس وظیفهاش را انجام میدهد و دانشآموز هم به چنین محیط آرامی برای درس خواندن عادت کرده است و این تغییر به او آسیب میزند.
بحران فزاینده در مدارس دولتی
او به آمارهای ارائه شده توسط دولت هم اشاره میکند: در سالهای گذشته حدود 16 یا 17 درصد دانشآموزان ما در مدارس دولتی تحصیل میکردند. در حال حاضر با توجه به اینکه به لحاظ کیفیت میان مدارس دولتی و غیردولتی تفاوت چندانی وجود ندارد، بسیاری از خانوادهها دیگر در این مدارس ثبتنام نمیکنند.توجه کنید که مدارس برند و آنها که نام و نشانی در قبولی کنکور دارند درصد خیلی کمی از مدارس غیردولتی را به خود اختصاص میدهند.
نیکنژاد یادآوری میکند که وزرای آموزش و پرورش پیشین تاکید میکردند که مدارس غیردولتی قرار است کمک حال مدارس دولتی باشند: حقیقت آن است که بسیاری از مدارس دولتی همین الان هم از نظر تراکم، بیش از ظرفیتشان دانشآموز گرفتهاند. حالا اگر قرار باشد دانشآموزان مدارس غیردولتی هم به جمعیت این مدارس اضافه شود، در صورت حضوری بودن مدارس به نظرم این مدارس دولتی هستند که دچار بحران میشوند یا به عبارت بهتر به بحرانهایشان اضافه میشود افزایش تراکم جمعیت کلاسها باعث افزایش فشار به دانشآموزان، معلمان و مسئولان مدارس میشود و فرزندان آنها هم به تبع این موضوع با مشکلاتی مواجه خواهند شد.
او اضافه میکند: به نظر من در این شرایط هم باز کفه ترازو به نفع خانوادههای برخوردار سنگینی میکند و دانشآموزانی که از خانوادههای با درآمد متوسط و زیر متوسط هستند، بیشتر از گذشته از کسب رتبههای برتر یا ورود به دانشگاههای برتر کشور بازمیمانند.
